Feestdagen en vuurwerk: zo help je jouw hond of kat ontspannen het jaar uit

Voor veel mensen zijn de feestdagen een gezellige periode vol familie, bezoek, lekker eten en natuurlijk de jaarwisseling. Voor honden en katten ligt dat vaak anders. Veranderingen in huis, drukte, harde geluiden en vuurwerk kunnen veel stress veroorzaken.

Met een goede voorbereiding kun je jouw huisdier helpen om deze periode zo comfortabel mogelijk door te komen.

Waarom zijn de feestdagen stressvol voor huisdieren?

Honden en katten houden van voorspelbaarheid. Ze voelen zich veilig wanneer hun dagelijkse routine herkenbaar blijft. Tijdens de feestdagen verandert er vaak veel:

• Er komt meer bezoek over de vloer.

• Er zijn andere geuren en geluiden in huis.

• Meubels worden verplaatst voor een kerstboom of versiering.

• Dagelijkse routines verschuiven.

• Rond Oud en Nieuw ontstaat vuurwerkoverlast.

Voor sommige dieren is dit slechts een kleine verstoring. Andere dieren kunnen hier erg gevoelig op reageren en duidelijke stress- of angstsignalen laten zien.

Stress bij honden

Honden zijn sociale dieren die sterk vertrouwen op structuur en voorspelbaarheid. Wanneer er veel drukte ontstaat of onverwachte harde geluiden klinken, kunnen zij zich onzeker voelen.

Signalen van stress bij honden

Let onder andere op:

• Hijgen zonder fysieke inspanning

• Bibberen

• Kwijlen

• Rusteloos rondlopen

• Verstoppen

• Overmatig blaffen of piepen

• Vernielzucht

• Onzindelijkheid

• Een lage houding van kop, staart en lichaam

Vuurwerkangst

Vuurwerk is één van de meest voorkomende oorzaken van angst bij honden. Niet alleen de harde knallen, maar ook de lichtflitsen maken vuurwerk extra indrukwekkend. Bij sommige honden kan de angst met de jaren toenemen als er niets aan gedaan wordt.

Stress bij katten

Katten beleven stress vaak anders dan honden. Zij zijn sterk gehecht aan hun leefomgeving en vinden controle over hun omgeving belangrijk. Veranderingen in huis kunnen daarom veel impact hebben.

Signalen van stress bij katten

Mogelijke signalen zijn:

• Verstoppen

• Grote pupillen

• Platte oren

• Minder eten

• Juist meer eten

• Overmatige vachtverzorging

• Plassen naast de kattenbak

• Sproeien

• Meer of juist minder contact zoeken

• Veel miauwen

Langdurige stress kan bovendien bijdragen aan gezondheidsproblemen, zoals blaasproblemen en andere gedragsveranderingen.

Niet ieder dier laat stress op dezelfde manier zien. Ken je jouw hond of kat goed, dan merk je vaak als eerste dat het gedrag anders is dan normaal. Let daarom niet alleen op de signalen hierboven, maar ook op veranderingen in het gedrag van jouw dier.

Wat kun je doen om stress te voorkomen?

1. Houd de dagelijkse routine aan

Probeer voer-, wandel- en slaaptijden zoveel mogelijk hetzelfde te houden.

Voor honden geldt: ook tijdens de feestdagen blijven regelmaat en voldoende beweging belangrijk.

Voor katten geldt: zorg dat voerbakjes, drinkbakjes en kattenbakken op hun vertrouwde plek blijven staan.

2. Creëer een veilige plek

Elk huisdier heeft behoefte aan een rustige plek waar het zich kan terugtrekken.

Voor honden:

• Richt een rustige kamer of hoek in.

• Leg daar de vertrouwde mand of deken neer.

• Laat de hond met rust wanneer hij zich terugtrekt.

Voor katten:

• Zorg voor meerdere schuilmogelijkheden.

• Hoge ligplaatsen zijn vaak erg geliefd.

• Laat katten zelf kiezen waar zij zich veilig voelen.

3. Respecteer de behoefte aan rust

Niet ieder huisdier vindt bezoek gezellig.

Dwing een hond of kat nooit om contact te maken met gasten. Laat het dier zelf bepalen of het gezelschap wil opzoeken of liever afstand houdt.

4. Let op voeding

Hoewel het verleidelijk is om huisdieren mee te laten genieten van feestelijke hapjes, kan afwijkende voeding maag- en darmproblemen veroorzaken.

Geef daarom:

• Geen restjes van het kerstdiner.

• Geen chocolade.

• Geen voedingsmiddelen waarvan je niet zeker weet dat ze veilig zijn.

5. Houd rekening met gevoelige oren

Honden en katten horen veel beter dan mensen. Harde muziek, luidruchtige feestjes en vuurwerk kunnen daardoor extra belastend zijn.

Zorg voor:

• Een rustige ruimte in huis.

• Gesloten ramen en gordijnen.

• Achtergrondgeluid zoals rustige muziek of televisie.

Je kunt je hond of kat eventueel vooraf rustig laten wennen aan vuurwerkgeluiden met behulp van geluidsopnames. Begin op een heel laag volume en combineer de geluiden met iets positiefs, zoals een beloning. Bouw dit alleen geleidelijk op als je hond ontspannen blijft. Merk je spanning of angst, zet het geluid dan uit en forceer niets.

Extra tips voor Oud en Nieuw

De jaarwisseling vraagt vaak om extra maatregelen.

Voor honden

• Laat je hond ruim vóór middernacht uit.

• Houd hem aangelijnd tijdens wandelingen.

• Zorg dat hij binnenblijft zodra er vuurwerk wordt afgestoken.

• Sluit ramen, deuren en gordijnen.

• Bied afleiding met spelletjes, kauwmateriaal of voerverrijking.

• Blijf zelf rustig.

Voor katten

• Houd je kat binnen zodra het donker wordt.

• Sluit kattenluiken tijdelijk af.

• Zorg dat alle schuilplaatsen toegankelijk blijven.

• Controleer of voer, water en kattenbak goed bereikbaar zijn.

• Geef eventueel wat extra afleiding met een favoriet speeltje.

Wanneer is professionele hulp verstandig?

Wanneer jouw hond of kat ieder jaar veel angst ervaart tijdens de feestdagen of rond Oud en Nieuw, is het verstandig om ruim van tevoren hulp te zoeken. Wacht niet tot de laatste weken van het jaar, maar bespreek op tijd met je dierenarts welke ondersteuning bij jouw dier past. Sommige vormen van begeleiding vragen namelijk om een voorbereidingstraject of hebben tijd nodig om effect te krijgen.

Een dierenarts of gedragstherapeut kan adviseren over:

• Gedragstraining

• Angstbegeleiding

• Omgevingsaanpassingen

• Ondersteunende producten

• Medicatie indien nodig

Hoe eerder een angstprobleem wordt aangepakt, hoe groter de kans op verbetering.

Tot slot

De feestdagen hoeven voor huisdieren geen stressvolle periode te zijn. Met begrip voor hun behoeften, voldoende rust en een goede voorbereiding kun je jouw hond of kat helpen om ontspannen het jaar af te sluiten.

Twijfel je of jouw huisdier last heeft van stress of vuurwerkangst? Neem dan contact op met één onze klinieken. Wij denken graag mee over een plan dat past bij jouw dier.